ภาวะการเจริญเติบโตกับเกณฑ์มาตรฐาน

การเปลี่ยนแปลงของวัยรุ่น

        การเปลี่ยนแปลงทางร่างกายของวัยรุ่นเกิดจากพัฒนาการในวัยรุ่น วัยรุ่นเป็นวัยที่มีการเจริญเติบโตในทางด้านร่างกาย อวัยวะสืบพันธุ์ หรืออวัยวะเพศ มีสภาวะสมบูรณ์ เป็นอวัยวะที่อยู่ระหว่างเด็กและวัย ปัญหาต่างๆ ทั้งทางด้านร่างกายและจิตใจ บางครั้งอาจทำให้ผู้ใหญ่ไม่เข้าใจ บางครั้งแม้แต่เราก็เกิดความสงสัยในพฤติกรรมของตัวเองว่า ทำไมจึงเป็นเช่นนั้น ทำไมจึงเป็นเช่นนี้ การที่จะทราบว่าเข้าสู่วัยรุ่นแล้วหรือไม่ ขึ้นอยู่กับการมีประจำเดือนครั้งแรกของผู้หญิง และการหลั่งน้ำอสุจิครั้งแรกของชาย ซึ่งจะเป็นสัญญาณบอกให้รู้ว่าได้เข้าสู่วัยรุ่นที่แท้จริง ต่อจากนั้นก็เจริญเติบโตและพัฒนาเป็นผู้ใหญ่ต่อไป   

        พัฒนาการของวัยรุ่นจะแบ่งเป็น 3 ช่วง คือ วัยแรกรุ่น (10-13ปี) วัยรุ่นตอนกลาง (14-16 ปี ) และวัยรุ่นตอนปลาย (17-19 ปี)  ทั้งนี้เพื่อจะชี้ให้เห็นถึงลักษณะที่เด่นเป็นพิเศษของวัยรุ่นแต่ละช่วง ซึ่งมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจนในด้านความรู้สึกนึกคิด และความสัมพันธ์กับบิดามารดาโดยแบ่งดังนี้
        1. วัยแรกรุ่น (10-13ปี) เป็นช่วงที่มีการเปลี่ยนแปลงทางร่างกายทุกระบบ โดยจะมีความคิดหมกมุ่นกังวลเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงทางร่างกาย ซึ่งจะส่งผลกระทบไปยังจิตใจ ทำให้อารมณ์หงุดหงิดและแปรปรวนง่าย

         2. วัยรุ่นตอนกลาง(14-16 ปี )  เป็นช่วงที่วัยรุ่นจะยอมรับสภาพร่างกายที่มีการเปลี่ยนแปลงเป็นหนุ่มเป็นสาวได้แล้ว มีความคิดที่ลึกซึ้ง (abstract)จึงหันมาใฝ่หาอุดมการณ์และหาเอกลักษณ์ของตนเอง เพื่อความเป็นตัวของตัวเอง และพยายามเอาชนะความรู้สึกแบบเด็กๆ ที่ผูกพันและอยากจะพึ่งพาพ่อแม่

         3. วัยรุ่นตอนปลาย(17-19 ปี)  เป็นเวลาของการฝึกฝนอาชีพ ตัดสินใจที่จะเลือกอาชีพที่เหมาะสม และเป็นช่วงเวลาที่จะมีความผูกพันแน่นแฟ้น (intimacy) กับเพื่อนต่างเพศ สภาพทางร่างกายเปลี่ยนแปลงเติบโตโดยสมบูรณ์เต็มที่ และบรรลุนิติภาวะในเชิงกฎหมาย

         พัฒนาทางด้านร่างกายของชาย จะเริ่มมีการเปลี่ยนแปลงเมื่อมีอายุประมาณ 13-15 ปี เมื่อเพศชายย่างเข้าสู่วัยรุ่นแล้ว การเจริญเติบโตทางด้านร่างกายจะเพิ่มและเป็นไปอย่างรวดเร็ว แต่จะค่อยลดอัตราการเจริญเติบโตช้าลงเมื่อเข้าสู่วัยรุ่นตอนปลาย และค่อยมีลักษณะเช่นเดียวกับผู้ใหญ่ โดยเฉพาะอวัยวะเพศจะเติบโตเต็มที่ มีหนวดเครา มีขนรักแร้ ขนตามแขนขา และบริเวณอวัยวะสืบพันธุ์

          พัฒนาการด้านร่างกายของหญิง การเจริญเติบโตและการพัฒนาการของหญิงนั้นจะเกิดก่อนชายประมาณ 2 ปี และจะเป็นอย่างรวดเร็วเช่นเดียวกับชายโดยร่างกายจะสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว เมื่ออายุประมาณ 14 ปี และอาจสูงอีกเล็กน้อยหลังจากอายุ 15 ปี และไม่สูงขึ้นอีกเมื่ออายุประมาณ17-18 ปี ส่วนน้ำหนักตัวคงเพิ่มขึ้นช้าๆ เพศหญิงจะสิ้นสุดระยะเมื่ออายุประมาณ 18 ปี เนื่องจากวัยรุ่นเป็นวัยที่ร่างกายเจริญเติบโตจึงควรกินอาหารที่มีประโยชน์ เช่น เนื้อสัตว์ ผักและผลไม้มากๆ และพยายามออกกำลังกายกลางแจ้ง เช่น เล่นกีฬา 

การเปลี่ยนแปลงทางด้านจิตใจของวัยรุ่น

          1. มีความต้องการใหม่ๆเกิดขึ้น และเป็นไปอย่างรุนแรง ต้องการอะไรเมื่อไม่ได้ดังใจก็จะมีพฤติกรรมเปลี่ยนแปลงไป เช่น โกรธฮึดฮัด และจะพยายามหาความพอใจเอาทางใดทางหนึ่งให้ได้ผู้ใหญ่มักกีดกันห้ามไม่ให้เด็กได้รับความสุขเพลิดเพลิน ทั้งๆ ที่บางครั้งก็ไม่ได้ก่อให้เกิดอันตรายแต่อย่างใด

          2. มีความรู้สึกทางเพศเกิดขึ้น เด็กจะมองเห็นความสวยงาม แต่จะพิถีพิถันในการแต่งตัวเพื่อ อวดเพศตรงข้ามการให้ความรู้ที่ถูกต้องในเรื่อง เพศจึงเป็นสิ่งสำคัญและจำเป็นในวัยรุ่น

          3. เกิดความกังวลใจเรื่องการเจริญเติบโต ร่างกายเติบโตเร็ว จนทำให้เด็กกังวลว่ารูปร่างจะใหญ่ โตเทอะทะ บางคนจะอดข้าวบ้าง ยืนนั่งต้องงอๆ เพื่อให้ตัวเล็กลงบ้าง เด็กหญิงมักสวมเสื้อชั้นใน คับๆรัดรูปทรงไม่ให้รู้สึกว่าเติบโตขึ้นเด็กชาย กังวลเรื่อง เสียงเปลี่ยนไป  เป็นต้น

          4. สติปัญญา ความคิดเจริญมากขึ้น สนใจแสวง หาความรู้ใหม่ๆ เพื่อเพิ่มพูนความสามารถ เริ่มเข้าใจความไพเราะ ความดี ความสวยความเจริญทางด้านนี้จะค่อยเป็นค่อยไป

          5. รู้จักรับผิดชอบและต้องการเป็นอิสระ เด็กเชื่อความสามารถของตนเองรักเกียรติยศชื่อเสียงสนใจทำสิ่งที่ดีงาม และเป็นประโยชน์ชอบแสดงความคิดเห็น และกระทำสิ่งต่างๆตามลำพัง ชอบ ทดลองสิ่งนั้นสิ่งนี้เรื่อยไป สิ่งใดที่พอใจก็รับเอา ไว้ การเข้าใจเด็กวัยรุ่นและ แนะนำให้รู้จักการตัดสินใจโดยถูกต้องเหมาะสมจึงนับว่าเป็นสิ่งสำคัญ
          6. อารมณ์เปลี่ยนแปลงง่าย และรุนแรง ประเดี๋ยวรักประเดี๋ยวโกรธทำอะไรสำเร็จก็ดีใจ พลาดพลั้งก็เสียใจ กระตือรือร้น

          7. มีจินตนาการมากขึ้น โดยถือตนเองเป็นคน สำคัญในจินตนาการและมักเกี่ยวกับความรัก  ความสำเร็จ ความปลอดภัย ความสงสารตนเอง

          8. ความเชื่อมั่นต่างๆเป็นไปอย่างรุนแรง เชื่ออะไร ก็มักจะเชื่อเอาจริงๆจังๆ เช่น เชื่อเรื่องของความถูกต้อง ความดีแต่ในขณะเดียวกันก็จะเกิดระแวงไม่ยอมเชื่ออะไรง่ายๆ นอกจากจะมีหลักฐานมาประกอบอ้างอิง

          9. ความสนใจในการสมาคมมีมากขึ้น เข้าใจความสัมพันธ์และหน้าที่ที่ตนจะต้องปฏิบัติ หมู่คณะมี อิทธิพลเหนือเด็ก เด็กวัยนี้จะคล้อยตามระเบียบปฏิบัติของหมู่คณะหรือสังคม ดังนั้น การจัดสิ่งแวดล้อม สโมสรสังคมสิ่งที่ดีงาม ก็จะเป็นประโยชน์แก่เด็ก

          10. ประสาทและความรู้สึกด้านสัมผัสตื่นตัวขึ้นมาก เด็กจะสนใจ ดนตรี วรรณกรรม ศิลปกรรม ต่างๆ ผู้ที่มีความเป็นพิเศษอยู่ทางด้านนี้บ้างแล้วก็จะก้าวหน้าไปมาก นิสัยการกระทำหลายๆอย่างก็ มักจะเกิดขึ้นเปลี่ยนแปลงหรือเลิกไปในวัยนี้รวมทั้งนิสัยในการคิดและรู้สึกด้วย เช่น สร้างนิสัยอดทนเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ เป็นต้น

การประเมินภาวะการเจริญเติบโตของวัยรุ่น

         ร่างกายคนเรา มีการเจริญเติบโตจากวัยทารกสู่วัยเด็ก วัยรุ่น และวัยผู้ใหญ่ ซึ่งในแต่ละวัยขนาดของร่างกายจะมีการเปลี่ยนแปลงแตกต่างกันไป การเจริญเติบโตทางร่างกายของคนเรา สักเกตได้จากสิ่งต่อไปนี้

          1. น้ำหนัก

          2. ส่วนสูง

          3. ความยาวของลำตัว

          4. ความยาวของช่วงแขนเมื่อกางเต็มที่

          5. ความยาวของเส้นรอบวงศีรษะ

          6. ความยาวของเส้นรอบอก

          7. การขึ้นของฟันแท้

         

               การประเมินภาวะการเจริญเติบโตและพัฒนาการของมนุษย์นั้นที่สามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจนคือ การประเมินการเจริญเติบโตและพัฒนาการทางด้านร่างกาย โดยการประเมินที่นิยมใช้กันมากที่สุด คือการประเมินน้ำหนักตัวและความยาวหรือส่วนสูง เนื่องจากเป็นวิธีการที่ทำได้อย่างรวดเร็ว ง่าย ไม่ต้องใช้ผู้มีความชำนาญในการวัดมากนัก และยังสามารถทำการประเมินกับบุคคลจำนวนมากได้ด้วย โดยผลที่ได้จากการวัดจะถูกนำมาเปรียบเทียบกับมาตรฐาน เพื่อระบุว่าบุคคลนั้นมีการเจริญเติบโตและพัฒนาการเป็นเช่นไร สอดคล้องกับบุคคลส่วนใหญ่หรือไม่อย่างไร ดังนั้นวิธีการวัดจึงต้องมีความถูกต้องแม่นยำเพื่อจะได้ประเมินได้ไม่ผิดพลาด 

1. การชั่งน้ำหนักตัว  ในการชั่งน้ำหนักตัวนั้นผู้ชั่งควรตรวจสอบเครื่องชั่งให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานก่อน(ปรับเครื่องชั่งให้เริ่มที่เลข 0 ก่อนเสมอ) และเนื่องจากเครื่องชั่งนั้นมี หลายชนิด จึงต้องเลือกใช้ให้เหมาะสมโดยเครื่องชั่งที่ดีควรมีความละเอียดถึง 0.1 กิโลกรัม และก่อนชั่งน้ำหนักไม่ควรรับประทานอาหารจนอิ่ม ถอดเสื้อผ้าที่หนาๆ เหลือเท่าที่จำเป็นรวมทั้งถอดรองเท้า และเอาของเล่นต่างๆ ออกก่อนที่จะชั่ง 

   

    

2. การวัดความยาวหรือส่วนสูง ผู้ถูกวัดจะต้องถอดรองเท้ายืนบนพื้นราบ เท้าชิด ยืดตัวตรงส่วนของส้นเท้า หลัง ก้น ไหล่ ศีรษะ สัมผัสไม้วัด ตามองตรงไปข้างหน้า และเลื่อนไม้วัดให้สัมผัสกับศีรษะพอดี ควรอ่านให้ละเอียดถึง 0.1 เซนติเมตร

          เกณฑ์มาตรฐานการเจริญเติบโตและพัฒนาการ

          เกณฑ์มาตรฐานการเจริญเติบโตของน้ำหนักและส่วนสูง  เป็นค่าที่ได้จากการรวบรวมข้อมูลน้ำหนักและความยาวหรือส่วนสูงจากบุคคลที่มีการเจริญเติบโตเต็มศักยภาพ    โดยใช้จำนวนของบุคคลในแต่ละกลุ่ม  อายุแต่ละเพศเป็นจำนวนมาก  โดยเกณฑ์มาตรฐานที่ใช้นั้น จะมีอยู่ด้วยกัน 2 รูปแบบ  ดังนี้             

          1. การประเมินน้ำหนักตามเกณฑ์อายุ เป็นการเปรียบเทียบน้ำหนักที่ควรจะเป็นตามช่วงอายุต่างๆ   หากมีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์อายุ ก็จะบ่งชี้ถึงปัญหาของการขาดสารอาหารโปรตีนและพลังงาน ซึ่งมีผลกระทบต่อการเจริญเติบโตโดยรวม

          2. การประเมินส่วนสูงตามเกณฑ์อายุ เป็นการเปรียบเทียบส่วนสูงที่ควรจะเป็นตามช่วงอายุต่างๆ หากมีส่วนสูงต่ำกว่าเกณฑ์อายุ ก็จะบ่งชี้ว่ามีการขาดสารอาหารอย่างยาวนานและมักจะสัมพันธ์กับฐานะทางเศรษฐกิจที่ตกต่ำ ซึ่งเกณฑ์มาตรฐานการเจริญเติบโตของเพศชายและเพศหญิง เมื่อประเมินน้ำหนักและส่วนสูงตามเกณฑ์อายุจะได้ผลดังตาราง

อายุ (ปี)	เพศชาย		เพศหญิง
	น้ำหนัก (กก.)	ส่วนสูง (ซม.)	น้ำหนัก (กก.)	ส่วนสูง (ซม.)
11	25.6 - 45.2	130.5 – 149.4	26.1 – 46.5	132.9 – 152.6
12	28.1 – 50.0	135.1 – 156.9	29.4 – 50.2	138.8 –156.9
13	31.6 – 54.6	140.9 – 164.4	33.0 – 53.1	143.5 – 160.2
14	35.6 – 61.9	147.3 – 170.0	36.3 – 55.2	147.0 – 162.3
15	40.1 – 61.9	153.5 – 173.2	38.6 – 46.5	148.4 – 163.5
16	43.8 – 64.2	158.3 – 175.9	40.1 – 57.2	149.1 – 164.0
17	46.3 – 65.8	160.4 – 177.2	40.8 – 47.6	149.5 – 164.2
18	48.1 – 66.9	161.4 – 177.5	41.3 – 57.7	149.8 – 164.2
19	48.9 – 67.4	161.7 – 177.6	41.7 – 57.8	149.8 – 164.2

     ที่มา  ; https://youtu.be/0Ov1Em0wl9g

          ที่มา : https://youtu.be/a11rljoY0Ko